30 Haziran Salı gününden herkese günaydın, Fintables Bülten'e hoş geldiniz.
☑ BIST 100 haftanın ilk işlem gününü yüzde 0,64 kayıpla 14.183 puandan tamamladı. Düşüşe bu kez bankalar değil, yüzde 2,22 gerileyen madencilik endeksi öncülük etti. Açığa satışın yeniden serbest kaldığı ilk günde ise beklenen sert satış dalgası görülmedi. Bankacılık hisseleri görece sakin bir seyir izledi.
☑ Haziran ayının en dikkat çekici hikayesi altın oldu. Ons altın ayı yaklaşık yüzde 12,7 kayıpla kapatarak Ekim 2008’den bu yana en sert aylık düşüşünü yaşamaya hazırlanıyor. Güçlü dolar, yükselen reel faizler ve Fed’in şahin duruşu değerli metaller üzerindeki baskıyı sürdürüyor.
☑ Küresel risk iştahı bu sabah toparlanıyor. ABD Yüksek Mahkemesi’nin Fed’in bağımsızlığını koruyan kararı, Çin’de beklentileri aşan imalat PMI verisi ve çip hisselerindeki toparlanma Asya borsaları ile ABD vadeli endekslerini destekliyor.
☑ Japon yeni, dolar karşısında 162 seviyesini aşarak 1986’dan bu yana en zayıf seviyesine geriledi. Japonya Merkez Bankası’nın faiz artırımlarına rağmen ABD ile Japonya arasındaki geniş faiz farkı, yatırımcıları düşük maliyetle yen borçlanıp dolar varlıklarına yönelmeye devam ettiriyor.
Okuma süresi: 4 dakika 16 saniye
1️⃣ TÜİK bugün mayıs ayına ilişkin dış ticaret, iş gücü ve hizmet üretici fiyat endeksi (H-ÜFE) verilerini açıklayacak.
2️⃣ Halka arz takvimi hızlanıyor. Orzaks İlaç’ta talep toplama yarın tamamlanacak. Golda Gıda’da talep toplama 1-2 Temmuz, İsvea Seramik’te ise 1-3 Temmuz tarihleri arasında gerçekleştirilecek.
3️⃣ ABD ile İran arasındaki ateşkes mutabakatının uygulanma süreci ve Hürmüz Boğazı’na ilişkin gelişmeler küresel piyasaların odağında olmaya devam edecek.
BIST 100 haftaya yüzde 0,64 kayıpla 14.183 puandan başladı. İşlem hacmi 137,4 milyar lira olurken, cuma günkü yatay kapanışın ardından satış eğilimi yeniden öne çıktı. Günün baskısı bu kez bankalardan değil, emtia tarafındaki geri çekilmeden etkilenen sektörlerden geldi. Madencilik endeksi yüzde 2,22 ile en sert düşen sektör olurken, sigorta yüzde 1,64, ulaştırma yüzde 1,36 ve kimya yüzde 1,10 geriledi. Buna karşılık holding endeksi yüzde 0,55, mali endeks yüzde 0,18 ve gıda endeksi yüzde 0,22 yükselerek pozitif ayrıştı. Günün en güçlü sektörü ise yüzde 2,18 yükselen finansal kiralama ve faktoring oldu.
Piyasanın yakından izlediği bir diğer gelişme ise açığa satışın yeniden serbest kalmasıydı. SPK’nın savaş döneminde uygulamaya aldığı yasağın sona ermesinin ardından BIST 50 hisselerinde açığa satış yeniden başladı. Bugün küresel görünüm ise daha destekleyici. Çin’de beklentileri aşan imalat PMI verisi ve çip hisselerindeki toparlanma Asya borsaları ile ABD vadeli endekslerini yukarı taşıyor. Yurt içinde ise bugün açıklanacak iş gücü ve dış ticaret verilerinin ardından gözler yarın yayımlanacak haziran imalat PMI’ına ve Borsa İstanbul’da yürürlüğe girecek endeks değişikliklerine çevrilecek. Yurt dışında bugünün en kritik verisi ABD'de JOLTS açık iş sayısı verisi olacak.
Japon yeni dolar karşısında 162 seviyesini aşarak 1986’dan bu yana en zayıf seviyesine geriledi. Japonya Merkez Bankası haziran ayında politika faizini yaklaşık %1’e yükselterek son 30 yılın en yüksek seviyesine çıksa da, ABD ile Japonya arasındaki faiz farkı hala oldukça geniş. Bu durum yatırımcıları düşük maliyetle yen borçlanıp daha yüksek getirili dolar varlıklarına yönelten carry trade işlemlerini canlı tutuyor. Üstelik Orta Doğu’da yükselen jeopolitik risklerin enerji ithalatçısı Japonya’nın dış ticaret dengesini bozması ve Fed’in faizleri uzun süre yüksek tutacağı beklentisi de yen üzerindeki baskıyı artırıyor. Buna karşılık zayıf kur, ihracatçı şirketlerin rekabet gücünü desteklediği için Japon borsasının güçlü seyrini korumasına katkı sağlıyor.
Tokyo yönetimi ise kurdaki değer kaybını durdurmak için müdahale mesajlarını sıklaştırıyor. Nisan ve mayıs aylarında toplam 11,73 trilyon yen ile tarihinin en büyük döviz müdahalesini gerçekleştiren hükümet, gerekirse yeniden piyasaya gireceğini vurguluyor. Ancak analistler, tek seferlik müdahalelerin kalıcı sonuç üretmesinin zor olduğu görüşünde. Çünkü temel sorun kurdaki kısa vadeli oynaklıktan çok, ABD’nin yüksek faizleri ile Japonya’nın görece düşük faizleri arasındaki yapısal fark. Ayrıca hükümetin açıkladığı 2,3 trilyon dolarlık yatırım programının mali genişleme beklentilerini artırması ve yabancı yatırımcıların Japon hisselerindeki pozisyonlarını kur riskine karşı hedge etmesi de yen üzerindeki satış baskısını canlı tutuyor. Bu nedenle piyasa, Fed faiz indirimlerine başlamadan ya da BoJ daha agresif sıkılaşmaya gitmeden yende kalıcı bir toparlanma beklemiyor.
🥇 Altında tarihi satış sürüyor. Ons altın bu sabah yeniden 4.000 doların altına gerileyerek 3.970 dolar civarında işlem görüyor. Haziran ayındaki yaklaşık %12,7’lik düşüş, Ekim 2008’den bu yana en sert aylık kayba işaret ediyor. Gümüşte ise aylık kayıp %24‘e ulaştı. Jeopolitik risklerin azalması, dolar endeksinin 13 ayın zirvesinde kalması ve Fed’in şahin duruşuyla yükselen reel faizler, güvenli liman talebini zayıflatarak değerli metaller üzerindeki baskıyı sürdürüyor.
🛢️ Hürmüz Boğazı’nda yeni pazarlık başladı. İran, Doha’daki teknik görüşmeler öncesinde Hürmüz’deki gemi trafiğinin Umman ile ortak yönetilmesini istediğini açıkladı ve uzlaşma sağlanamazsa kendi planını tek taraflı uygulayabileceği mesajını verdi. Tahran ayrıca geçici geçiş rotalarını belirleme yetkisinin kendisinde olduğunu savunuyor. ABD ise geçişlerden ücret alınmasına ya da yeni kısıtlamalara karşı çıkıyor.
📊 Haziranda ekonomik güven güç kazandı. TÜİK’in açıkladığı ekonomik güven endeksi haziranda 98,9’a yükselerek şubattan bu yana en yüksek seviyesine çıktı. Mayısta 97,2 olan endeksteki artış, güvenin tüketici ve reel kesim başta olmak üzere geniş tabana yayıldığını gösteriyor. Tüketici güveni 87,9, reel kesim güveni 102,0, hizmet sektörü 110,5 ve perakende ticaret 112,8’e yükselirken, inşaat güveni 83,0 ile zayıf kalmaya devam etti.
⚖️ ABD Yüksek Mahkemesi Fed’in bağımsızlığını korudu. Mahkeme, Trump’ın Fed Guvernörü Lisa Cook’u görevden alma girişimini reddederek para politikasının siyasi müdahaleden bağımsız kalacağı mesajını verdi. Karar kısa vadede Fed açısından belirsizliği azaltırken, piyasalar şimdiden olası Başkan Kevin Warsh döneminin para politikasını fiyatlamaya devam ediyor.
🚗 Volkswagen küçülme sürecini hızlandırıyor. Çinli elektrikli araç üreticilerinin artan rekabeti ve dönüşüm yatırımlarının maliyeti nedeniyle şirket yaklaşık 100 bin kişilik istihdam azaltımı ve dört fabrikanın kapatılmasını değerlendiriyor. Şirketin PowerCo, Traton ve otonom sürüş birimi gibi varlıklar için de stratejik seçenekleri değerlendirdiği belirtiliyor.