Büyüme görünümü zayıflıyor
4 Haziran Perşembe gününden herkese günaydın, Fintables Bülten’e hoş geldiniz.
☑ Türkiye için büyüme beklentileri aşağı çekilmeye devam ediyor. Son 2 günde Citi %2,5, Goldman Sachs %2,7, OECD %3,1 ve EBRD %3,5 büyüme tahmini paylaşırken, ilk çeyrek büyümesinin de %2,5 ile beklentilerin altında kalması bu revizyonları destekledi.
☑ Borsa İstanbul dünü yatay açıkışa rağmen satıcılı tamamladı. BIST 100 %1,65 düşüşle 13.966 puana gerilerken, satışlar özellikle öğleden sonra ABD seansının açılışı ve İran-ABD hattındaki tırmanışla aynı saatlerde sertleşti. Baskının büyük ve likit hisselerde yoğunlaşması, yabancı yatırımcının 293 milyon dolarlık hisse satışıyla da uyumlu bir görünüm verdi.
☑ İran ile ABD arasındaki ateşkesin zayıflaması petrol fiyatlarını yeniden yukarı taşıdı. Brent petrol 98 dolara yaklaşırken, Fed’in Bej Kitap raporu da ABD’de birçok bölgede enflasyon baskısının arttığını ve bunun ana nedenlerinden birinin Orta Doğu kaynaklı enerji maliyetleri olduğunu gösterdi. Petrol ithalatçısı Türkiye için bu zincir doğrudan enflasyon ve cari denge kanalı üzerinden çalışıyor.
☑ TCMB rezervleri 22 Mayıs haftasında 8,4 milyar dolar gerilerken, aynı hafta yerli yatırımcının döviz ve kıymetli maden talebinin arttığı görüldü. Rezerv kaybı ile dolarizasyon eğiliminin aynı döneme denk gelmesi, 11 Haziran’daki TCMB toplantısı öncesinde para politikasında gevşeme alanını daha da daraltıyor.
Okuma süresi: 6 dakika.
Ajanda
1️⃣ ABD haftalık işsizlik başvuruları, yarın açıklanacak tarım dışı istihdam öncesi son ara sinyal olacak.
2️⃣ Petrol ve doğalgaz fiyatları, Hürmüz Boğazı trafiğine dair haber akışıyla birlikte izlenecek.
Borsa İstanbul
Salı günkü %3,6’lık yükselişin ardından dün Borsa İstanbul güne pozitif başladı. XU100 endeksi gün içinde 14.191 puanı görse de öğleden sonra satışların hızlanmasıyla yönünü aşağı çevirdi ve günü %1,65 düşüşle 13.966 puandan tamamladı. İşlem hacmi 195 milyar liraya ulaşarak son dönemin yüksek seviyelerinden birinde gerçekleşti. Satış baskısının yoğunlaştığı saatler, ABD piyasalarının açılışıyla birlikte İran-ABD gerilimine ilişkin haber akışının ve petrol fiyatlarındaki yükselişin öne çıktığı döneme denk geldi. XU030 endeksinin %1,86 ile geniş endeksten daha fazla gerilemesi, satışların özellikle büyük ve likit hisselerde yoğunlaştığını gösteriyor.
Sektörler tarafında en sert kayıp %4,38 ile teknolojide yaşandı. Kimya endeksi %3,28, bankacılık endeksi ise %1,83 gerilerken, madencilik %2,25 yükselişle günü artıda kapatan tek sektör oldu. Ancak madencilik endeksinin sınırlı sayıda hisseden oluşması nedeniyle bu hareketi geniş tabanlı bir sektörel eğilim olarak değerlendirmek zor. Piyasalarda bugün petrol fiyatlarının seyri ve yarın açıklanacak ABD tarım dışı istihdam verisi öncesindeki pozisyonlanma yakından izlenecek.
Büyümede Revizyon
Türkiye ekonomisinde büyüme görünümü hem içeriden hem dışarıdan gelen baskılar nedeniyle zorlaşıyor. İlk çeyrekte büyüme %2,5 ile beklentilerin altında kalırken, çeyreklik büyüme yalnızca %0,1 oldu ve sanayi üretimi ekonomiyi aşağı çeken kalemlerden biri haline geldi. Son 48 saatte Citi’nin büyüme tahminini %2,5’e, Goldman Sachs’ın ise %2,7’ye indirmesi, yılın geri kalanında da güçlü bir toparlanma beklenmediğini gösteriyor. Bunun temel nedeni sıkı para politikası. Yüksek reel faizler, kredi büyümesine getirilen sınırlamalar ve zayıflayan iç talep ekonomik aktiviteyi yavaşlatırken, otomotiv satışlarından sanayi üretimine kadar birçok öncü gösterge bu tabloyu doğruluyor.
Ancak büyüme üzerindeki baskı yalnızca içeriden kaynaklanmıyor. İran-ABD geriliminin yeniden tırmanmasıyla Brent petrolün 98 dolar seviyesine yaklaşması ve Avrupa doğalgaz fiyatlarının yükselmesi, enerji ithalatçısı Türkiye açısından enflasyon ve cari açık risklerini artırıyor. Böyle bir ortamda Merkez Bankası bir taraftan yavaşlayan büyümeyle, diğer taraftan yeniden güçlenebilecek maliyet baskılarıyla karşı karşıya kalıyor.
Atıştırmalıklar
🛢️ İran ile ABD arasındaki gerilim yeniden yükselirken petrol fiyatları da yukarı yönlü hareket etti. Brent petrol 98 dolar seviyesine yaklaşırken, piyasaların odağında Hürmüz Boğazı bulunuyor. Küresel petrol ve LNG ticaretinin önemli bir bölümünün geçtiği bu hattaki aksama riski, enerji fiyatları üzerinden enflasyon beklentilerini ve merkez bankalarının hareket alanını doğrudan etkiliyor.
🏦 Fed’in Bej Kitap raporu, ABD ekonomisinde faaliyetlerin ılımlı seyrini koruduğunu ancak enerji maliyetleri kaynaklı fiyat baskılarının yeniden güçlendiğini ortaya koydu. Dallas Fed Başkanı Logan’ın faiz artışının yeniden gündeme gelebileceğini söylemesi dikkat çekerken, piyasalarda son aylarda fiyatlanan faiz indirimi beklentileri de sorgulanmaya başladı.
🤝 ABD Dışişleri Bakanı Rubio, Donald Trump’ın 7-8 Temmuz’da Ankara’da düzenlenecek NATO Zirvesi’ne katılacağını açıkladı. İran krizi ve ittifak içindeki görüş ayrılıklarının gölgesinde gerçekleşecek zirve, Türkiye’yi önümüzdeki dönemin önemli diplomatik temas noktalarından biri haline getiriyor.
🪙 Avrupa Merkez Bankası verilerine göre altın, küresel merkez bankası rezervlerinde ABD Hazine tahvillerini geride bıraktı. Altının rezervlerdeki payı %27’ye yükselirken ABD tahvillerinin payı %22’de kaldı. Bu değişimin önemli kısmı altın fiyatlarındaki güçlü yükselişten kaynaklansa da, jeopolitik risklerin arttığı bir dönemde rezerv yöneticilerinin güvenli liman tercihlerini yeniden şekillendirdiğini gösteriyor.
🏭 Türkiye’nin ham çelik üretimi nisanda yıllık %9,4 artarak 3,3 milyon tona yükseldi. Üretim tarafındaki güçlü görünüm sürerken ihracatta aynı başarı henüz görülmüyor. Avrupa’nın korumacı tedbirleri ve artan rekabet nedeniyle sektörün temel gündemi üretimden çok dış pazarlara erişim olmaya devam ediyor.
Şirket Haberleri
OTKAR - Romanya’da savunma sanayinde faaliyet gösteren Automecanica’nın %96,77’sinin devralınması tamamlandı. Yaklaşık 81,7 milyon euroluk işlemle birlikte şirket, Romanya’daki 4x4 Taktik Tekerlekli Hafif Zırhlı Araç Projesi’ni artık doğrudan bağlı ortaklığı üzerinden yürütecek. Satın alma, Otokar’ın Avrupa savunma sanayindeki konumunu güçlendirmesi açısından önem taşıyor.
ESEN - Margün Enerji’deki yaklaşık %2,91’lik payını hızlandırılmış talep toplama yöntemiyle kurumsal yatırımcılara sattı. Yaklaşık 100 milyon dolar büyüklüğündeki işlem sonrasında elde edilen kaynağın, Margün’ün jeotermal enerji yatırımlarının finansmanında kullanılması planlanıyor. İşlem aynı zamanda şirketin halka açıklık oranını artırıyor.
SMRTG - Yurt içinde bir şirketle KDV hariç 812,5 milyon liralık güneş enerjisi santrali kurulum sözleşmesi imzaladı. Projenin 2026 sonuna kadar tamamlanması beklenirken, sözleşme şirketin iş yükünü destekleyen yeni bir sipariş olarak öne çıkıyor.
ARDYZ - Bir kamu kurumuna yönelik yapay zekâ altyapısında kullanılacak veri merkezi fiber bağlantı işini 3,54 milyon dolar bedelle faturalandırdı. Gelir, birleşme öncesinde İntron tarafından alınan ve daha sonra şirkete devredilen proje kapsamında kaydedilecek.