Fonlarda yeni dönem

Herkese iyi hafta sonları,

Borsa İstanbul haftayı %0,9 yükselişle 14.642 puandan tamamladı. TCMB’nin bir hafta vadeli repo ihalelerine dönmesiyle TLREF’in %39,86’dan %36,85’e, ortalama fonlama maliyetinin ise %40’tan %37’ye gerilemesi faiz hassasiyeti yüksek sektörleri destekledi. İnşaat endeksi %7,2, bankacılık %6,0, ulaştırma %5,1 ve GYO endeksi %5,0 yükseldi. Sanayi endeksindeki artışın %0,6’da kalması, iyimserliğin henüz piyasanın tamamına eşit biçimde yayılmadığını gösteriyor.

Haftanın kapanışında son dönemde merakla beklenen yatırım fonları rehberi yayımlandı. Bültenin başında 88 sayfalık rehberdeki önemli değişikliklere yer verdik. Önümüzdeki hafta içeride ikinci çeyrek büyüme, temmuz işsizlik oranı, imalat PMI ve ağustos enflasyonu açıklanacak. Global tarafta piyasanın odağı cuma günkü ABD istihdam raporunda olacak.

Okuma süresi: 7 dakika 42 saniye

Makroekonomi-Jeopolitik-Yurtdışı

1️⃣ SPK’nın güncellediği Yatırım Fonlarına İlişkin Rehber, serbest fonlarda yoğunlaşma, ilişkili taraf ve likidite risklerine yeni sınırlar getiriyor. Bir serbest fonda portföyün %5’inden fazla ağırlığa sahip varlıkların toplamı %20’yi aşamayacak. Yöneticinin hâkimiyet ilişkisi bulunan ihraççılara yapılan yatırımlar ve aynı gruba ait sermaye piyasası araçlarının toplamı da ayrı ayrı %20 ile sınırlandı. İhraççının fiili dolaşım oranına bağlı olarak tek bir serbest fonun sahip olabileceği pay miktarı için %2 ile %8 arasında değişen kademeli limitler getirildi.

BIST 30 payları, kamu kurumları ve kamu kontrolündeki şirketlerin ihraçları bu sınırlamalardan muaf tutuldu. Unvanında “döviz”, “yabancı”, “para piyasası” veya “kısa vadeli” ifadesi bulunan serbest fonlara da belirli istisnalar tanındı. Aşımın ekim sonuna kadar en az üçte biri, kasım sonuna kadar en az üçte ikisi azaltılacak ve 31 Aralık’ta tam uyum sağlanacak. Mevcut borçlanma araçları ile kira sertifikaları ise yeni alım yapılmaması koşuluyla vadelerine kadar korunabilecek. Düzenlemenin tamamına SPK’nın güncel rehberinden ulaşılabilir.

2️⃣ Rehber sermaye şartı bakımından çok önemli güncellemeler barındırıyor. Serbest fonların yönetilen ortalama kolektif portföy büyüklüğündeki payı %50’yi aşarsa portföy yönetim şirketinin sermayesini nakden %10 artırması gerekecek. İlk kontrol 2026 yıl sonu itibarıyla yapılacak. Eş zamanlı kararla 2027’de geçerli asgari sermaye, geniş yetkili portföy yönetim şirketlerinde 500 milyon TL, faaliyetleri sınırlı şirketlerde 250 milyon TL olarak belirlendi.

3️⃣ Para piyasası fonlarında likidite ve karşı taraf riski de sıkılaştırıldı. Mevduat ve katılma hesaplarının toplam payı fon değerinin %50’sini aşamayacak. Normal para piyasası fonlarında tek bir bankaya yatırılabilecek tutar %6 ile, katılım fonlarında ise %20 ile sınırlandı. Para piyasası ve kısa vadeli fonların Pay Senedi Repo Pazarı’ndaki ters repo işlemleri için %25 üst sınırı ve daha güçlü teminat koşulları getirildi. Serbest para piyasası fonlarının bu sınırlamalara 31 Mart 2027’ye kadar kademeli biçimde uyum sağlaması gerekiyor.

TEFAS’ta işlem gören serbest fonlar haftalık portföy dağılım raporu yayımlayacak. Bir yatırımcının fonun dolaşımdaki paylarında %30, %40, %50 ve devamındaki eşikleri aşması veya bu oranların altına düşmesi MKK tarafından KAP’ta açıklanacak. TEFAS dışında kalan ve yatırımcı sayısı 50 veya altında kalan serbest fonlar ise özel fona dönüşme, TEFAS’a açılma, birleşme veya tasfiye seçeneklerinden birine yönlendirilecek.

4️⃣ Piyasa gelişmelerine geri dönelim. BIST 100 haftayı %0,9 yükselişle tamamlarken fiyatlamanın ana ekseni kısa vadeli faizlerdeki düşüş oldu. TLREF’in yaklaşık 300 baz puan gerilemesi, bankacılıkta fonlama ve mevduat maliyetlerinin düşebileceği, GYO ve inşaatta ise iskonto oranlarının gerileyebileceği beklentisini destekledi. Bununla birlikte TCMB’nin bankacılık sistemine sağladığı brüt fonlama haftanın büyük bölümünde oldukça sınırlı kaldı. Sistem yaklaşık 1,2 trilyon TL likidite fazlası vermeye devam etti.

Brent petrol haftayı yaklaşık %4,8 düşüşle 88 dolar civarında tamamladı. Petrolün gerilemesi faiz temasını desteklerken dolar/TL %0,4 yükselerek 48,24’e çıktı. Ons altın Warsh konuşmasının ardından gelen satışla haftalık %3,2 değer kaybetti. Bitcoin 77.500 dolar çevresinde haftayı neredeyse yatay tamamladı.

5️⃣ Kevin Warsh, ilk Jackson Hole konuşmasında faiz artışını açık biçimde ihtimaller arasına aldı. Warsh, son enflasyon verilerindeki yavaşlamanın temel eğilimde belirgin bir iyileşme göstermediğini, mevcut finansal koşulların kısıtlayıcı olarak tanımlanmasının zor olduğunu söyledi. Para politikasının ana aracının kısa vadeli faiz olduğunu teyit ederken Fed’in daha az ileri yönlendirme yapacağı, kararların veriye ve toplantıya göre alınacağı bir iletişim modeli tarif etti. Konuşmanın ana mesajı, Fed’in belirli bir karara değil fiyat istikrarını sağlayacak disipline bağlı olduğu yönündeydi.

Piyasanın ilk tepkisi kısa vadeli tahvillerde daha güçlü oldu. İki yıllık ABD tahvil faizi konuşma öncesindeki %4,22’den önce %4,30’a, gün sonunda yaklaşık %4,35’e yükseldi. 10 yıllık faiz 4 baz puan yükselerek %4,72’ye, 30 yıllık faiz 2 baz puan artarak %5,21’e ulaştı. Eylül toplantısında faiz artırımı olasılığı yaklaşık üçte bir seviyesinden %50 çevresine yükseldi. S&P 500 cuma günü %0,25, Nasdaq %0,52 gerilese de haftayı sırasıyla %0,5 ve %0,9 artıda tamamladı. Altın ve kriptonun daha sert tepki vermesi, Warsh mesajının hisse senedi piyasasından çok doğrudan likidite ve reel faiz hassasiyeti yüksek varlıkları etkilediğini gösteriyor.

6️⃣ Yabancı kurumların TCMB patikası konusundaki ayrışmasını izledik bu hafta. HSBC faiz indirimlerinin eylülde başlamasını ve politika faizinin yıl sonunda %34’e gerilemesini bekliyor. Bank of America eylül toplantısında sabit faiz, ekimde 100 baz puan indirim ve yıl sonunda %36 tahmin ediyor. Goldman Sachs yılın kalanında faizin %37’de korunacağını düşünüyor. Morgan Stanley ise eylülde sabit faiz, ekim ve aralıkta indirimlerle yıl sonunda %35 öngörüyor.

Bu tahminlerin ortak noktası haftalık repoya dönüşün tek başına faiz indirim döngüsü olarak görülmemesi. Ağustos enflasyonu, petrolün seyri, döviz mevduatları ve uzun vadeli tahvil getirileri karar alanını belirleyecek. Ekonomik güven endeksinin ağustosta %0,8 artarak 100,6’ya yükselmesi ise pazartesi açıklanacak büyüme verisi öncesinde iç talebin tamamen kaybolmadığını gösteriyor.

7️⃣ TCMB’nin brüt rezervleri 21 Ağustos haftasında 4,9 milyar dolar artarak 188,4 milyar dolara çıktı. Artışın tamamından fazlası 5,9 milyar dolarlık altın rezervi yükselişinden gelirken brüt döviz rezervleri 938 milyon dolar, net rezervler yaklaşık 217 milyon dolar geriledi. Swap hariç net rezervler piyasa hesaplamalarına göre 1,7 milyar dolar artarak 55,9 milyar dolara ulaştı.

Yabancı yatırımcılar 150 milyon dolarlık hisse alırken tahvil tarafında 1 milyon dolarlık sınırlı satış yaptı. Yerleşiklerin döviz mevduatları parite etkisinden arındırıldığında 1,1 milyar dolar yükseldi. Carry trade pozisyonlarının 65,3 milyar dolarla rekor seviyeye ulaşması, rezerv görünümünün kısa vadeli portföy girişlerine duyarlılığını artırıyor.

8️⃣ ABD’de şirket kârları ikinci çeyrekte yıllıklandırılmış 4,83 trilyon dolarla rekor seviyeye çıktı. Üretimden kaynaklanan şirket kârları bir önceki çeyreğe göre 400,9 milyar dolar arttı. Buna karşılık ekonomi yalnız %1,5 büyüdü. BEA verileri, büyüme hızı ile şirketlerin kâr üretimi arasındaki ayrışmanın sürdüğünü gösteriyor.

Nvidia’nın geliri yıllık %106 artışla 96,2 milyar dolara, veri merkezi geliri ise %117 artışla 89 milyar dolara ulaştı. Şirket üçüncü çeyrek için 108 milyar dolar gelir öngördü. Güçlü sonuçlar yapay zekâ yatırım döngüsünün henüz yavaşlamadığını gösterse de cironun %92’sinin veri merkezi faaliyetlerinden gelmesi büyümenin belirli bir müşteri ve harcama döngüsünde yoğunlaştığını ortaya koyuyor.

Sektörler

1️⃣ Morgan Stanley, Türk bankacılık sektörü için “ihtiyatlı olumlu” görünüm benimsedi. Garanti BBVA ve Akbank için ağırlığını artır, İş Bankası ve Yapı Kredi için eşit ağırlık tavsiyesi verildi. Hedef fiyatlar sırasıyla 170 TL, 96 TL, 15 TL ve 45 TL olarak açıklandı. Raporun ana tezi, kısa vadeli fonlama ve mevduat maliyetlerinin kredi getirilerinden daha hızlı gerilemesi hâlinde yılın ikinci yarısında net faiz marjlarının toparlanabileceği yönünde. Aktif kalitesindeki bozulma ve enflasyonun faiz indirimlerini geciktirmesi ise temel riskler olmaya devam ediyor.

2️⃣ Beyaz eşya sektöründe temmuz ayı iç satışları yıllık %6,2 artarken ihracat %21,2, üretim %13,2 geriledi. Ocak-temmuz döneminde ihracat %19, üretim %14,7 ve toplam satışlar %14,5 azaldı. İç pazardaki aylık toparlanmaya rağmen ihracatın toplam satışlardaki payının %66,6’dan %63,1’e gerilemesi, sektörün ana baskısının dış talep ve kapasite kullanımından geldiğini gösteriyor.

3️⃣ Tasarruf finansman sektörünün müşteri sayısı ikinci çeyrekte yıllık iki kattan fazla artarak 1 milyon 549 bine, aktif büyüklüğü %188 artışla 501 milyar TL’ye ulaştı. Aktiflerin müşteri sayısından daha hızlı büyümesi, müşteri başına taşınan sözleşme ve finansman büyüklüğünün de arttığını gösteriyor. Hızlı büyümeyle birlikte fonlama vadesi, teslimat yükümlülükleri ve likidite yönetimi sektör açısından daha kritik hale geliyor.

4️⃣ Enerji piyasasında Hürmüz Boğazı’ndan geçen akışın artması Brent petrolü haftalık bazda aşağı çekti. ABD yetkilileri geçiş güvenliğinin iyileştiğini savunurken gemi takip verileri trafiğin hala savaş öncesinin oldukça altında kaldığını gösteriyor. Cuma günü Brent yaklaşık %5,4 haftalık kayba yönelirken hafta sonunda olası bir geçiş anlaşmasına ilişkin beklentiler fiyatlandı. Buna karşılık Ukrayna’nın Rus rafinerilerine yönelik saldırıları yeni bir arz riski yaratıyor. Avrupa’da doğal gaz depolarının geçen yılın altında kalması, Karadeniz’deki gerilimle yükselen buğday fiyatlarıyla birlikte kış aylarında enerji ve gıda enflasyonunun aynı anda izlenmesini gerektiriyor.

Şirketler

1️⃣ HALKB - 1,80 milyar TL nominal tutarlı sermaye artırımı yoluyla ikincil halka arz gerçekleştirmek için SPK’ya başvurdu. Planlanan ihraç mevcut sermayenin %25’ine karşılık geliyor. İşlem onaylanırsa sermaye 7,18 milyar TL’den 8,98 milyar TL’ye çıkacak. Banka ayrıca ABD’deki dava sürecinin tamamlanmasının ardından 1,1 milyar dolar ek uluslararası kaynak sağladı. İkincil halka arzın fiyatı, yatırımcı dağılımı ve sermaye yeterliliğine katkısı işlemin finansal etkisini belirleyecek.

2️⃣ EKGYO - İstanbul Halkalı Batı 1. Etap projesi için gelir paylaşımı sözleşmesini imzaladı. Projenin beklenen toplam satış geliri 7,79 milyar TL, Emlak Konut’un payı 2,73 milyar TL olarak belirlendi. ZRGYO ise Arnavutköy’de 43.898 metrekarelik taşınmaz üzerinde geliştirilecek ticari projede hasılatın %70’ini alacağı gelir paylaşımı sözleşmesi imzaladı. Ziraat GYO projenin tapusunu teminat amacıyla devralacak.

3️⃣ GUBRF - Bağlı ortaklığı Gübretaş Maden, farklı sektörlerdeki yatırım fırsatlarını değerlendirmek amacıyla 8,5 milyar TL başlangıç sermayeli Stratejik Sektör Yatırımları şirketini kurma kararı aldı. Açıklamada yatırım yapılacak sektörler ve finansman takvimi belirtilmedi. Başlangıç sermayesinin büyüklüğü kararı önemli hâle getirirken ekonomik katkının değerlendirilebilmesi için ilk satın alma veya yatırımın görülmesi gerekiyor.

4️⃣ TRALT - Ağrı Mollakara Altın Madeni’nin resmi açılışını gerçekleştirdi. 471 bin ons görünür ve muhtemel rezerve sahip madende şirket 2026 sonuna kadar yaklaşık 32 bin ons üretim hedefliyor. Buna karşılık Çanakkale Karapınar projesinde ÇED olumlu kararının iptaline karşı yapılan yürütmeyi durdurma talebi Danıştay tarafından reddedildi. Esasa ilişkin yargılama devam ediyor. Mollakara üretime geçerken Karapınar’daki hukuki belirsizlik şirketin proje bazında ayrışan risk görünümünü artırıyor.

5️⃣ SARAE - 2,94 milyar TL tutarında yüksek gerilim elektrik iletim hattı sözleşmesi imzaladı. Sipariş şirketin 2025 cirosunun yaklaşık %41’ine karşılık geliyor ve işin 2027’de tamamlanması planlanıyor. BRLSM ise Ay Yıldız Müşterek Karargâhı’nın mekanik ve elektrik işleri için güncel kurla yaklaşık 541 milyon TL büyüklüğünde sözleşme aldı. Her iki şirkette de sipariş büyüklüğü gelir görünürlüğünü artırırken uygulama süresi, tahsilat takvimi ve müşteri yoğunlaşması nakit akışı açısından izlenecek.

6️⃣ HKTM - Sermayenin %22,76’sını ve oy haklarının %57,09’unu temsil eden payların devri tamamlandı. Yaklaşık 6,55 milyon dolarlık işlemle şirket kontrolü değişti ve yeni hâkim ortak için zorunlu pay alım teklifi yükümlülüğü doğdu. MAALT ise Mares Oteli’nin kira sözleşmesinin devri karşılığında 400 bin dolar peşin bedel ile 2027-2035 döneminde yıllık en az 400 bin dolar ek kira geliri elde edecek. İşlemin tamamlanması düzenleyici izinlere bağlı.