Riskin adresi değişti
28 Temmuz Salı gününden herkese günaydın, Fintables Bülten’e hoş geldiniz.
☑ Petrolde risk primi çözülüyor. Brent gece işlemlerinde 85 doları gördü ve son üç ayın en sert günlük kaybını yaşadı. İran ile Umman’ın Hürmüz Boğazı’nın orta geçidini yeniden açmak için görüşmesi ve Trump’ın diplomasi kapısını açık bırakması, piyasanın kalıcı arz kesintisi ihtimalini yeniden fiyatlamasına neden oldu.
☑ Teknoloji temasında rahatlamayı görmüyoruz. ABD çip endeksi yüzde 2,2 gerilerken S&P 500 günü yatay tamamladı. AI yatırımlarının finansman maliyeti artık kredi piyasasına da yansıyor. Nvidia’nın beş yıllık kredi risk primi 79 baz puanla tarihi zirvesine çıktı. Kospi gün içinde %8'i aşan düşüşle devre kesti. SK Hynix %10'un, Samsung Electronics %8'in üzerinde geriledi.
☑ Borsa İstanbul’da sektör rotasyonu hızlandı. BIST 100 günü yüzde 1,21 kayıpla 13.774 puanda tamamlarken petrol fiyatlarındaki düşüş ulaştırma hisselerini destekledi. Ulaştırma endeksi yüzde 1,91 yükselirken kimya yüzde 3,26 geriledi. Türk Hava Yolları yüzde 1,92 primle günün en yüksek hacmine ulaşırken Petkim yüzde 8,45, Aselsan ise yüzde 5,19 değer kaybetti.
☑ TL tahvil piyasasında bir miktar rahatlama görüyoruz. 10 yıllık tahvil faizi 93 baz puan gerileyerek yüzde 34,97’ye indi. ING, enerji fiyatlarındaki düşüşün kalıcı olması halinde TCMB’nin ağustos veya eylülde fonlama maliyeti ile politika faizi arasındaki makası daraltabileceğini değerlendiriyor.
Okuma süresi: 4 dakika 57 saniye
Ajanda
1️⃣ Bilanço sezonu bankalarla başlıyor. Akbank bugün ikinci çeyrek sonuçlarını açıklayacak. Aracı kurum beklentileri sektörde çeyreklik bazda yüzde 25-29 kâr daralmasına işaret ediyor. TAV Havalimanları da bilanço açıklayacak. Şirkette yakıt maliyetlerindeki gerileme ile Orta Doğu kaynaklı hava sahası kapanışlarının yolcu trafiğine etkisi öne çıkacak.
2️⃣ Metgün Enerji (METEN) bugün Borsa İstanbul’da işlem görmeye başlıyor. Hisse 20 TL halka arz fiyatıyla işlem görecek. Talep toplama sürecine 961 bin yatırımcı katılmıştı.
3️⃣ Fed toplantısı bugün başlıyor. İki gün sürecek toplantının kararı yarın saat 21.00’de açıklanacak. Gün içinde ABD’de Conference Board temmuz tüketici güven endeksi yayımlanacak. Fed öncesinde iç talebin seyrine ilişkin son önemli verilerden biri olacak.
Borsa İstanbul
BIST 100 haftanın ilk gününü yüzde 1,21 düşüşle 13.774 puanda tamamladı. İşlem hacmi 180,4 milyar TL oldu. Petroldeki sert geri çekilme yakıtı maliyet kalemi olarak taşıyan şirketleri öne çıkardı. Ulaştırma endeksi yüzde 1,91 yükselerek günün en güçlü sektörü olurken, Türk Hava Yolları yüzde 1,92 primle 16,6 milyar TL işlem hacmine ulaştı ve günün en çok işlem gören hissesi oldu. TAV Havalimanları da yüzde 1,06 yükseldi. Geçen haftanın kazananlarında ise kâr realizasyonu vardı. Kimya endeksi yüzde 3,26 gerilerken Petkim yüzde 8,45, Sasa yüzde 4,46 ve Tüpraş yüzde 3,94 değer kaybetti.
Bankacılıkta ise bilanço öncesi temkinli görünüm öne çıktı. Bankacılık endeksi yüzde 1,08 gerilerken Garanti yüzde 0,87 yükseldi, Akbank yüzde 1,70 ve Yapı Kredi yüzde 1,38 değer kaybetti. Dolar/TL 47,35 seviyesinde yatay seyrederken gram altın yüzde 0,60 artışla 6.205 TL’ye yükseldi. Ons altın da gece işlemlerinde 4.134 doları gördü. ING enerji fiyatlarındaki düşüşün kalıcı olması halinde TCMB’nin ağustos veya eylül ayında fonlama maliyeti ile politika faizi arasındaki makası daraltabileceğini değerlendiriyor. Bugün Akbank ve TAV Havalimanları bilançolarını bekliyoruz. Yarın Fed kararı, perşembe günü iş gücü istatistikleri ve ekonomik güven endeksi, cuma günü ise haziran dış ticaret verileri haftanın kalan bölümünde fiyatlamaya yön verecek.
Hürmüz
Brent pazartesi günü yüzde 6’nın üzerinde düşerek 88 dolar civarında kapandı, gece işlemlerinde ise 85 doları gördü. Böylece 23 Temmuz’da görülen 102 dolar seviyesinden başlayan yükselişin büyük bölümü yalnızca üç günde geri verilmiş oldu. Piyasayı aşağı çeken gelişme, İran ile Umman arasında hafta sonu başlayan Hürmüz görüşmeleri. Bloomberg’e göre taraflar, şubat ayından bu yana kullanılmayan orta geçidin yeniden açılması üzerinde çalışıyor. Ancak masadaki en büyük engel güvenlik. Geçitte deniz mayınları bulunduğu değerlendiriliyor.
Buna rağmen arz tarafındaki riskler tamamen ortadan kalkmış değil. Rusya’nın Novorossiysk terminali Ukrayna saldırıları nedeniyle kapalı kalmayı sürdürüyor. Kızıldeniz’de ise Husilere yönelik Suudi operasyonları ve artan savaş sigortası maliyetleri taşımacılığı zorlaştırıyor. Bu nedenle petrol fiyatındaki son düşüş, arz risklerinin ortadan kalktığını değil, piyasanın kesinti ihtimalini daha düşük fiyatlamaya başladığını gösteriyor. Türkiye tarafında ilk tepki tahvil piyasasında görüldü. 10 yıllık tahvil faizi 93 baz puan gerileyerek yüzde 34,97’ye indi. Buna rağmen kısa vadeli faiz beklentileri henüz değişmiş değil. İki yıllık gösterge tahvil faizi yüzde 42 seviyesinde kalmayı sürdürüyor.
Asya borsaları haziran zirvesinden bu yana yüzde 10’dan fazla gerileyerek teknik olarak “düzeltme” (correction) bölgesine girdi. (Bloomberg News)
AI Endişeleri
Petroldeki sert düşüşe rağmen teknoloji hisselerinin toparlanamamasının nedeni yapay zekâ yatırımlarının giderek ağırlaşan finansman yükü. Veri merkezi yarışına giren şirketlerin kredi risk primleri rekor seviyelere yükseliyor. Oracle’ın beş yıllık kredi risk primi yıl başından bu yana yaklaşık 70 baz puan arttı. Alphabet ve Nvidia’da da benzer tablo var. Alphabet’in serbest nakit akışı ikinci çeyrekte halka açıldığından bu yana ilk kez negatife dönerken, Meta’nın veri merkezi yatırımı için sağladığı finansman yüksek riskli tahvil fiyatlamasına yakın seviyelerden gerçekleşti.
Société Générale’e göre bu şirketlerde artık hisse başına kârdan çok kredi risk primi izlenmeli. Çünkü soru büyümenin devam edip etmeyeceği değil, bu büyümenin nasıl finanse edileceği. Endişeyi artıran son haber Nvidia’dan geldi. Şirketin OpenAI’ın Ohio’da kuracağı veri merkezi için yüz milyarlarca dolarlık finansman garantisini değerlendirdiği konuşuluyor. Böyle bir yapı, çip üreticisinin müşterisinin borcuna kefil olduğu ve müşterinin aynı parayla yine o üreticiden çip aldığı bir döngü yaratıyor. Bu da talebin ne kadarının gerçek, ne kadarının finansmanla desteklendiği sorusunu gündeme getiriyor. Bu ortamda ABD çip endeksinin dün yüzde 2,2 gerilediğini gördük. Asya borsaları da haziran zirvesinden yüzde 10'un üzerinde geri çekilerek düzeltme bölgesine girdi. Kospi'de çok sert satışlar vardı.
Atıştırmalıklar
🏗️ İç talepte yavaşlama sinyali güçleniyor. TÜİK’in temmuz sektörel güven endekslerinde hizmet yüzde 1,4, inşaat yüzde 0,6 yükselirken perakende güveni yüzde 1,6 geriledi. Düşüşün ana nedeni gelecek üç aya ilişkin satış beklentilerindeki yüzde 3,8’lik zayıflama oldu. TCMB’nin karar metnindeki “iç talepte belirgin yavaşlama” vurgusunun ilk yansımalarından biri bu veri oldu.
📊 Fed öncesi piyasa ile kurumlar ayrışıyor. ING bu hafta faiz artışı beklemezken vadeli işlemler hâlâ yaklaşık yüzde 30 olasılık fiyatlıyor. Kuruma göre bu beklenti petrol şokunun etkisini fazla yansıtıyor. Warsh’ın güçlü yönlendirme vermemesi ise kararın her iki yönde de sürpriz etkisi yaratabileceği anlamına geliyor.
🔥 Doğalgazda belirsiz bir sonbahar/kış dönemi bizi bekliyor. Avrupa gaz fiyatı TTF gerilimin azalmasıyla 59 euroya geriledi. Ancak Goldman Sachs’a göre kalıcılık Hürmüz’den LNG akışının normale dönmesine bağlı. Katar yüklemeleri hala çok zayıf ve Avrupa’nın gaz depoları ise mevsim ortalamasının altında. Bu nedenle doğalgaz tarafındaki risk tamamen ortadan kalkmış değil.
🔌 Bakırda arz baskısı yeniden gündemde. Şili’deki sert fırtına maden üretimini aksatırken yapay zekâ kaynaklı talep artışı fiyatları desteklemeye devam ediyor. LME bakır stokları mayıs sonundan bu yana yüzde 24 geriledi. Veri merkezi yatırımları artık yalnız teknoloji hisselerini değil, fiziksel emtia piyasasını da etkiliyor.
⛽ Enerji güvenliği yeniden yatırım teması oldu. Hindistan ve Güney Afrika savaşın ardından stratejik yakıt stoklarını büyütme kararı aldı. Aynı dönemde Blackstone, KKR ve Brookfield’ın Kuveyt boru hattı varlıklarına yaptığı 16 milyar dolarlık yatırım, enerji altyapısına yönelik ilginin yeniden hızlandığını gösteriyor.
Şirket Haberleri
EKGYO - Esenler Atışalanı Kuzey 1. Etap gelir paylaşımı ihalesinin ikinci oturumu tamamlandı. En yüksek teklife göre projenin toplam satış geliri 8,07 milyar TL, Emlak Konut’un payı ise 2,82 milyar TL seviyesinde. İhale henüz sonuçlanmadı, tekliflerin değerlendirme süreci devam ediyor.
AYES - İzmir Aliağa’daki yeni fabrikanın inşaatı tamamlandı ve yapı kullanma izin belgesi alındı. Makine kurulumunun ardından tesis üretime başlayacak. Nisan 2025’te duyurulan yatırımın devreye alınmasına artık son aşamaya gelindi.
EUPWR - Şirket, güç transformatörü fabrikasının yanındaki 7.552 metrekarelik fabrika ve arsayı satın aldı. Alanın yeni üretim hatları ile depolama kapasitesi için kullanılması planlanıyor. İşlem bedeli açıklanmadı.
TUCLK - Arslanbey tesisi planlanan tarihte faaliyete geçmedi. Şirket, mevcut makroekonomik koşullar nedeniyle potansiyel iş ortakları ve müşterilerle görüşmelerin sürdüğünü açıkladı. Yeni bir açılış takvimi paylaşılmadı.
Tüm araştırma yazılarımızı incelemek için linki ziyaret edebilirsiniz.