Piyasa yeniden Hürmüz’e bakıyor

18 Ağustos Salı gününden herkese günaydın, Fintables Bülten'e hoş geldiniz.

☑ BIST 100 dün %0,28 düşüşle 14.132 puandan kapandı. Sanayi endeksi %0,85 yükselirken teknoloji %1,23, bankacılık %1,09 ve ulaştırma %1,46 geriledi. Endeksteki sınırlı kaybın altında sektör rotasyonu dikkat çekiyor.

☑ Brent petrol %2,94 yükselerek 89,78 dolara çıktı. Hürmüz’deki gemi geçişlerinin düşük kalması ham petrol arzını sınırlarken Avrupa’da dizel marjları rekor seviyelere yaklaştı.

☑ Merkezi yönetim bütçesi temmuzda 378,1 milyar TL açık verdi. Açığın 326,8 milyar TL’si faiz giderlerinden gelirken faiz dışı dengede de 51,3 milyar TL açık oluştu.

☑ BİM’in ikinci çeyrek satışları 221,9 milyar TL, FAVÖK’ü 13,6 milyar TL ve net kârı 8 milyar TL oldu. Satış ve FAVÖK beklentileri aşarken net kârın 6,8 milyar TL’si net parasal pozisyon kazancından geldi.

Okuma süresi: 5 dakika 8 saniye

Ajanda

1️⃣ TCMB, temmuz ayı Konut Fiyat Endeksi’ni saat 10.00’da açıklayacak.

2️⃣ Hazine ve Maliye Bakanlığı dört yıl vadeli TÜFE’ye endeksli ve dokuz yıl vadeli sabit kuponlu tahvil ihaleleri düzenleyecek.

3️⃣ Almanya ZEW Ekonomik Güven Endeksi saat 12.05’te açıklanacak. ABD’de ise 15.30’da ithalat fiyatları, konut başlangıçları ve inşaat izinleri, 16.15’te sanayi üretimi, 17.00’de bekleyen konut satışları yayımlanacak.

4️⃣ Ülker ve Kalekim’in ilk yarı finansal sonuçlarını açıklaması bekleniyor.

Borsa İstanbul

BIST 100 dün %0,28 düşüşle 14.132 puandan kapanırken işlem hacmi önceki seansa göre %11 azalarak 165,7 milyar TL’ye geriledi. Sanayi endeksi %0,85 yükselirken teknoloji %1,23, bankacılık %1,09 ve ulaştırma %1,46 değer kaybetti. Geçen haftayı %10,1 yükselişle tamamlayan teknolojide kâr satışları görülürken petrol fiyatlarındaki artış ulaştırma hisseleri üzerindeki baskıyı artırdı. Sanayinin pozitif kalması, satışın piyasanın tamamına yayılmadığını gösteriyor. Dolar/TL bu sabah 47,91, Brent petrol 89,8 dolar ve ons altın 4.417 dolar çevresinde bulunuyor.

Petrol ve altının aynı gün yükselmesi, piyasanın enerji kaynaklı enflasyon riski ile güvenli liman talebini birlikte fiyatladığına işaret ediyor. Bugünkü Hazine ihalelerinde oluşacak faizler tahvil piyasasının enflasyon ve vade riskine yaklaşımını gösterecek. Yarın ikinci çeyrek işgücü verileri, kısa vadeli dış borç istatistikleri ve Fed tutanakları açıklanacak. Yarın aynı zamanda bilanço dönemi sona eriyor. Son 2 günde çok sayıda finansal rapor bekliyoruz.

Hürmüz

Brent petrol dün %2,94 yükselerek 89,78 dolara çıktı. Hareketin arkasında yükselen tansiyonun yanında fiziki akışın zayıflaması da var. Kpler verileri, Hürmüz Boğazı’ndaki doğrulanmış gemi geçişlerinin hafta sonunda olağan düzeylerin altında kaldığını gösteriyor. Fiziksel akış toparlanmadıkça piyasaya ulaşan ham petrol miktarı sınırlı kalıyor ve arzı baskılıyor. ABD yönetiminin rafinerilerin üretimini artıracak adımlar hazırlaması da kısa vadede tam bir çözüm sunmayabilir. ABD rafinerileri zaten yüksek kapasite kullanımıyla çalıştığı için ilave yakıt arzı yaratabilecek alan dar.

Avrupa’da düşük kükürtlü motorinin Brent’e göre primi varil başına 75 dolara çıkarak rekor seviyelere yaklaştı. Arz sıkışıklığı rafine ürünlere taşındığı için Brent yataylasa bile dizel ve taşımacılık maliyetleri yüksek kalıyor. Türkiye açısından aktarım enerji ithalatı, cari açık ve enflasyon kanallarından geliyor. Akaryakıt maliyeti önce ulaştırmaya, ardından mal ve hizmet fiyatlarına yayılıyor. Kalıcı rahatlama için Brent’in kısa süreli gerilemesi değil, Hürmüz geçişlerinin normalleşmesi ve rafine ürün primlerinin düşmesi gerekiyor.

Atıştırmalıklar

📊 Citigroup ekonomistleri İlker Domaç ve Gültekin Işıklar, TCMB’nin 2026 yıl sonu enflasyon tahminini %28’e yükseltirken %24’lük ara hedefi korumasının iki gösterge arasındaki farkı mayıstaki 2 puandan 4 puana çıkardığını belirtti. Ekonomistlere göre genişleyen makas, ara hedefin enflasyon beklentilerini çıpalama gücünü zayıflatabilir. Citi, enflasyonun 2025 sonundaki %30,9’dan 2026 sonunda %31,8’e yükseleceğini ve TCMB’nin faiz indirimlerini kademeli biçimde sürdüreceğini öngörüyor. Gıda fiyatları, sonbahardaki giyim enflasyonu ve zayıflayan talebin hizmet fiyatlarına ne ölçüde yansıyacağı bu tahminin temel belirleyicileri olacak.

🏢 TCMB’nin Ticari Gayrimenkul Fiyat Endeksi ikinci çeyrekte önceki çeyreğe göre %5,5, yıllık olarak %29,4 yükseldi ancak reel olarak %2,2 geriledi. Dükkan fiyatlarında yıllık nominal artış %29,2 olurken reel kayıp %2,4, ofislerde ise nominal artış %30,6 ve reel kayıp %1,3 oldu. Üç büyük il arasında Ankara %32,5’lik yıllık artışla İstanbul’un %27,8 ve İzmir’in %25,7 oranındaki yükselişini geride bıraktı.

🏦 Hazine ve Maliye Bakanlığı verilerine göre merkezi yönetim bütçesi temmuzda 378,1 milyar TL açık verdi. Toplam giderler 1,79 trilyon TL’ye ulaşırken gelirler 1,41 trilyon TL’de kaldı. Faiz giderlerinin 326,8 milyar TL olması açığın büyük bölümünü açıklıyor ancak faiz dışı dengede de 51,3 milyar TL açık verilmesi bozulmanın yalnızca borçlanma maliyetinden gelmediğini gösteriyor. Ocak-temmuz dönemindeki toplam açık 1,32 trilyon TL’ye ulaştı.

🛡️ SEDDK, sigorta suistimalleriyle mücadele için Türkiye Sigorta Birliği, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi ile Sigorta Tahkim Komisyonunu bir araya getiren yeni bir yapı kurdu. Komite, yapay zekâ ve makine öğrenmesi temelli risk göstergeleri ile erken uyarı mekanizmaları üzerinde çalışacak. Hasar suistimallerinin azalması özellikle trafik ve sağlık branşlarında teknik kârlılığı destekleyebilir.

💴 Japonya’nın 10 yıllık tahvil faizi son 30 yılın en yüksek seviyesine çıktı. Japon yatırımcılar uzun süre düşük iç faizler nedeniyle yurt dışı tahvillere yönelmişti. İçeride getirinin yükselmesi bu portföylerin bir kısmını Japonya’ya çekebilir. Böyle bir dönüş ABD ve Avrupa tahvillerinde talebi azaltarak küresel uzun vadeli faizler üzerinde ilave baskı yaratabilir.

🔌 Londra Metal Borsası’nda bir gün vadeli bakır kontratının bir sonraki gün vadeye göre primi ton başına 75 dolara çıkarak ocak ayından bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Spot fiyatın üç aylık kontratın 545 dolar üzerine çıkması, olası ABD gümrük vergileri öncesinde sevkiyatların ABD’ye yönelmesi ve ağustos kontratındaki kısa pozisyonların kapanma baskısıyla ilişkili. Bakır yılbaşından bu yana %13’ün üzerinde yükselirken veri merkezi ve yenilenebilir enerji yatırımları talep beklentisini destekliyor.

🤖 ECB ekonomistleri, yapay zekâ başarılı olsa bile ABD teknoloji hisselerinde bir düzeltmenin muhtemel olduğunu değerlendiriyor. Yeni teknolojinin ilk döneminde hangi şirketin kazanacağı belirsiz olduğu için birden fazla şirkette yüksek büyüme ihtimali fiyatlanabiliyor. Teknoloji ekonomiye yayıldıkça rekabet artıyor ve ilk kazananların ayrıcalığı azalıyor. Euro Bölgesi hanehalklarının ABD teknoloji hisselerine fonlar üzerinden yaklaşık 440 milyar euroluk maruziyeti, olası düzeltmeyi Avrupa için de finansal istikrar başlığına taşıyor.

💻 Bloomberg’e konuşan kaynaklara göre Anthropic’in yıllıklandırılmış geliri temmuz sonunda 65 milyar dolara ulaşarak 2025 sonundaki 9 milyar doların üzerindeki seviyenin yedi katını aştı. Bu sonuçlar gerçekleşmiş tam yıl geliri değil, son dönemdeki performansın yıllıklandırılması sonucu oluşturulan bir veri. Bloomberg’in gördüğü belgelere göre şirket son tamamlanan çeyrekte 11,5 milyar doların üzerinde gelir bildirirken geçen yılın aynı dönemindeki gelir 787 milyon dolardı. Anthropic ile OpenAI’ın halka arz için gizli başvuruda bulunduğu ve Anthropic’in sonbaharda işlem görmeye başlayabileceği belirtiliyor.

Şirket Haberleri

BIMAS - İkinci çeyrek satışları yıllık %9,6 artışla 221,9 milyar TL’ye, FAVÖK %9 artışla 13,6 milyar TL’ye yükseldi. Satışlar piyasa beklentisinin %1,4, FAVÖK %8,9 üzerinde gerçekleşti. Brüt kâr marjı 1,3 puan gerilerken FAVÖK marjı %6,1 ile yatay kaldı. Net kâr %125 artarak 8 milyar TL’ye ulaştı ancak bunun 6,8 milyar TL’si net parasal pozisyon kazancından geldi.

SOKM - İkinci çeyrekte 86,1 milyar TL satış, 918 milyon TL FAVÖK ve 564 milyon TL net zarar açıkladı. Satışlar beklentiye paralel, FAVÖK beklentinin hafif altında kaldı. Yaklaşık %1,1’lik FAVÖK marjı ve zayıf müşteri trafiği operasyonel toparlanmanın sınırlı kaldığını gösteriyor. Net sonuç ayrıca 169 milyon TL ertelenmiş vergi gelirinden destek aldı.

SASA - Şirket, mevcut ortakların yeni pay alma haklarını kısıtlayarak Erdemoğlu Holding’e 7,19 milyar TL tutarında tahsisli nakit sermaye artırımı kararı aldı. İşlem özkaynak ve likiditeyi güçlendirebilir. Nihai pay adedi ile ihraç fiyatı henüz oluşmadığı ve gerekli onaylar tamamlanmadığı için azınlık paylarındaki sulanma etkisi bugün için hesaplanamıyor.

CGCAM - Şirket, yurt içindeki bir müşteriden 104,5 milyon TL tutarında sipariş aldı. Eylül sonuna kadar teslim edilmesi planlanan sipariş, şirketin son 12 aylık 2,67 milyar TL satışlarının yaklaşık %3,9’una karşılık geliyor. Sipariş kısa vadeli gelir görünürlüğünü destekliyor.

PENTA - OKI ile dağıtım sözleşmesinin kapsamı Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan, Mısır ve Güney Afrika’nın da aralarında bulunduğu 11 yeni ülkeye genişletildi. Yeni pazarlar coğrafi yayılımı destekliyor ancak şirket anlaşmanın satış ve kârlılık katkısını açıklamadı.