Tansiyon yeniden yükseldi
8 Haziran Pazartesi gününden herkese iyi haftalar, Fintables Bülten’e hoş geldiniz.
☑ Hafta sonu jeopolitik riskler yeniden yükseldi. İran’ın kuzey İsrail’e yönelik balistik füze saldırısı, 8 Nisan’daki ateşkesten bu yana gerçekleşen ilk doğrudan saldırı oldu. Bu nedenle Borsa İstanbul ve küresel piyasalar haftaya temkinli başlıyor.
☑ ABD piyasalarında cuma günü sert satışlar görüldü. Beklentilerin oldukça üzerinde gelen istihdam verisi, Fed’in yakın vadede faiz indirimi yapma ihtimalini zayıflatırken özellikle teknoloji hisselerinde satış baskısını artırdı. Nasdaq günü %4’ün üzerinde kayıpla tamamladı.
☑ Haftanın odağında çarşamba ve perşembe günleri yer alıyor. ABD mayıs enflasyonu, TCMB faiz kararı ve ECB faiz kararı hem küresel faiz beklentileri hem de TL varlıklar açısından belirleyici olacak.
☑ OPEC+ temmuz ayında üretimi artırma kararı alsa da Hürmüz Boğazı’ndaki aksaklıklar nedeniyle arz tarafındaki sıkışıklık sürüyor. Brent petrol yeniden 100 doların sınırında.
Okuma süresi: 3 dakika 28 saniye
Ajanda
1️⃣ TCMB Reel Efektif Döviz Kuru verisini ve Mayıs Aylık Fiyat Gelişmeleri Raporu’nu yayımlayacak.
2️⃣ Hazine, TÜFE’ye endeksli ve dolar cinsi tahviller ile kira sertifikası ihaleleri düzenleyecek.
3️⃣ Borsa İstanbul’da açığa satış yasağı 12 Haziran’a kadar devam ediyor.
Jeopolitik Tırmanma
Hafta sonunun en önemli gelişmesi İran ile İsrail arasındaki gerilimin yeniden yükselmesi oldu. İsrail’in Beyrut’un Dahiye bölgesine düzenlediği saldırıların ardından İran, kuzey İsrail’e balistik füze saldırısı gerçekleştirdiğini ve Ramat David Hava Üssü’nü hedef aldığını açıkladı. Füzelerin büyük kısmı hava savunma sistemleri tarafından etkisiz hale getirilirken, şu ana kadar doğrulanmış ciddi bir can kaybı veya büyük çaplı hasar bildirilmedi.
Piyasalar açısından önemli olan ateşkes sonrası ilk doğrudan İran saldırısı olması. Bu durum çatışmanın yeniden tırmanabileceğine yönelik endişeleri artırıyor. İsrail’in karşılık vermesi ve İran’ın yeni saldırı uyarıları risk algısını yükseltirken, taraflar arasında diplomatik temasların tamamen kopmamış olması şimdilik daha geniş çaplı bir çatışma ihtimalini sınırlıyor.
Bu gelişmelerin en önemli ekonomik yansıması petrol fiyatlarında görülüyor. OPEC+ temmuz ayında üretimi günlük 188 bin varil artırma kararı alsa da, Hürmüz Boğazı’ndaki aksaklıkların yarattığı arz kaybı düşünüldüğünde bu artış oldukça sınırlı kalıyor. Brent petrol savaş öncesi seviyelerin belirgin şekilde üzerinde seyretmeye devam ediyor. Türkiye açısından yüksek enerji fiyatları hem enflasyon hem de cari açık üzerinde baskı yaratırken, TCMB’nin faiz indirimi konusunda elini daha da zayıflatıyor.
Haftanın Verileri
Hafta boyunca hem yurt içinde hem de küresel tarafta yoğun bir veri akışı takip edilecek. Özellikle TCMB ve ECB’nin faiz kararları bu haftanın en fazla öne çıkan verileri. Pazartesi günü TCMB’nin yayımlayacağı Mayıs Aylık Fiyat Gelişmeleri Raporu, geçen hafta beklentilerin üzerinde gelen enflasyon verisinin detaylarını ortaya koyacak. Hazine’nin gerçekleştireceği tahvil ihaleleri ve devreye alınan 25 milyar liralık Nefes Kredisi de yakından izlenecek.
Çarşamba günü Türkiye’nin nisan ayı sanayi üretimi verisi ile ABD mayıs enflasyonu açıklanacak. Sanayi üretimi ekonomik aktivitenin ikinci çeyreğe nasıl başladığını gösterirken, ABD enflasyonu Fed’in faiz patikasına ilişkin beklentiler açısından kritik önem taşıyor. Perşembe günü ise hem TCMB hem de ECB faiz kararlarını açıklayacak. Aynı gün gelecek bu iki karar, hem küresel faiz görünümü hem de TL varlıkların performansı açısından haftanın en önemli başlığı olacak. Hafta cuma günü açıklanacak nisan ayı ödemeler dengesi verisiyle tamamlanacak. Yüksek enerji fiyatlarının etkisi nedeniyle cari denge verisi yakından takip edilecek.
Atıştırmalıklar
🛢️ OPEC+, dün yaptığı toplantıda temmuz ayı için üretim kotasını günlük 188 bin varil artırma kararı aldı. Bu, grubun son dört ayda aldığı dördüncü üretim artışı kararı oldu. Ancak piyasa açısından asıl belirleyici unsur üretim kotasından çok Hürmüz Boğazı’ndaki durum olmaya devam ediyor. Bölgedeki güvenlik sorunları nedeniyle oluşan arz kaybı düşünüldüğünde, açıklanan artışın piyasayı rahatlatmaya yetmesi beklenmiyor. Bu nedenle petrol fiyatlarının yönünü önümüzdeki günlerde de büyük ölçüde jeopolitik gelişmeler belirleyecek.
⛽ Haftaya petrol piyasasında yeniden jeopolitik risk primiyle başlanıyor. İran ve İsrail'in karşılıklı saldırıları, zaten kırılgan olan ateşkese ilişkin soru işaretlerini artırırken Brent petrol yüzde 5'e yakın yükselişle 98 dolara, WTI ise 95 dolara yaklaştı. Piyasalar son haftalarda ABD-İran arasında bir anlaşma ihtimalini fiyatlamaya başlamıştı ancak son gelişmeler taraflar arasındaki temel anlaşmazlıkların hâlâ çözülmediğini gösteriyor. Özellikle İsrail'in İran'daki hedefleri vurması ve İran'ın buna yeni füze saldırılarıyla karşılık vermesi, ateşkesin kalıcılığına yönelik endişeleri yeniden ön plana çıkardı.
✈️ IATA, savaş nedeniyle artan petrol fiyatlarının sektörün bu yılki kâr beklentilerini yaklaşık yarıya indirebileceğini öngörüyor. Üstelik Emirates, Qatar Airways ve Etihad'ın yeniden kapasite artırmaya başlamasıyla rekabetin de sertleşmesi bekleniyor. Air France-KLM yönetimi, yolcuların bir kısmının artık direkt uçuşları tercih etmeye devam edeceğini düşünse de Körfez şirketlerinin agresif fiyat indirimleriyle pazarı geri kazanma ihtimali yüksek görülüyor.
🏦 Finansmana erişim, ekonomi gündeminin arka plandaki en önemli başlıklarından biri olmaya devam ediyor. Yüksek faiz ortamı özellikle işletme sermayesine ihtiyaç duyan KOBİ’ler üzerinde baskı yaratırken, son dönemde kredi limitlerinin hızla dolduğu ve finansman talebinin arttığı görülüyor. Bugün devreye giren 25 milyar liralık 3. Nefes Kredisi’nin bu sıkışıklığı bir miktar hafifletmesi bekleniyor.