Sektörel Görünüm - Ekim 2026 Sanayi Bülteni

PMI

✦ İstanbul Sanayi Odası Türkiye İmalat PMI verisi, ağustos ayındaki 48,1 seviyesinden eylül ayında 47,9'a geriledi. Endeks 50 eşiğinin altında kalmayı sürdürerek imalat sanayi faaliyet koşullarındaki zayıflamayı üst üste 30. aya taşıdı. Rapora göre yeni siparişlerdeki düşüş ağustosa kıyasla hafifçe belirginleşirken, uluslararası talebin zayıf seyrini korumasıyla yeni ihracat siparişleri de geriledi. Firmalar üretimi üst üste dördüncü ay azalttı, istihdam, satın alma faaliyetleri ve stoklar da geriledi. Raporda firmaların yeni sipariş alma ve üretimi genişletme konusundaki zorlukları Orta Doğu'daki savaşın etkileriyle ilişkilendirdiği belirtildi. Fiyat tarafında ise yakıt, petrol ve taşımacılık maliyetlerinin yanı sıra ham madde fiyatlarındaki yükselişin etkisiyle hem girdi maliyetleri hem de nihai ürün fiyatları enflasyonu son dört ayın en yüksek düzeyine çıktı.

✧ Eylül ayına ilişkin sektörel PMI verilerine göre izlenen 10 imalat sektöründen yalnızca gıda ürünlerinde faaliyet koşulları iyileşti. Ağustosta 50 eşiğinin üzerinde hiç sektör bulunmazken, gıda ürünleri 47,4'ten 51,5'e yükselerek şubattan bu yana ilk kez eşiğin üzerine çıktı. Sektörlerin beşinde endeks yükselirken beşinde geriledi. Kara ve deniz taşıtları 47,3'ten 49,1'e, tekstil ürünleri 44,1'den 46,9'a, kimyasal, plastik ve kauçuk ürünler 43,7'den 44,8'e ve makine ve metal ürünler 47,0'dan 47,5'e yükseldi. Buna karşılık en sert düşüş metalik olmayan mineral ürünlerde görüldü ve sektörün endeksi 49,4'ten 45,6'ya indi. Ağaç ve kağıt ürünleri 47,9'dan 45,2'ye, ana metal sanayi 45,9'dan 45,0'a, giyim ve deri ürünleri 47,4'ten 46,5'e, elektrikli ve elektronik ürünler ise 48,9'dan 48,1'e geriledi. Kimyasal, plastik ve kauçuk ürünler sınırlı yükselişine karşın 44,8 ile ağustosta olduğu gibi en zayıf sektör oldu.

Reel Kesim Güveni ve Kapasite Kullanım Oranı

✦ Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) verilerine göre mevsimsellikten arındırılmış Reel Kesim Güven Endeksi, eylül ayındaki 102,5 seviyesinden ekim ayında 101,1'e geriledi. Endeksteki 1,4 puanlık düşüşle birlikte güven son beş ayın en düşük düzeyine indi, ancak 100 eşiğinin üzerinde kalmayı sürdürdü. Endeksi oluşturan sekiz alt kalemin dördü düşüş, dördü artış kaydetti. Genel gidişata ilişkin değerlendirmeler 6,5 puan, gelecek üç aya ilişkin üretim hacmi beklentisi 5,1 puan ve son üç aydaki toplam siparişler 5,0 puan azalarak endeksi aşağı çekti. Buna karşılık mamul mal stoku 3,5 puan, yatırım harcaması 2,3 puan, gelecek üç aya ilişkin istihdam beklentisi 1,4 puan ve ihracat siparişi beklentisi 0,4 puan artarak endeksi yukarı yönlü destekledi.

✧ Mevsimsellikten arındırılmış imalat sanayi kapasite kullanım oranı ise eylüldeki 0,6 puanlık artışın ardından ekimde 0,2 puan daha yükselerek %74,3'e çıktı. Oran geçen yılın aynı ayındaki %74,0 seviyesinin 0,3 puan üzerinde gerçekleşti.

İhracat

✦ Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerine göre eylül ayında Türkiye'nin toplam ihracatı 25.976 milyon dolar seviyesinde gerçekleşerek geçen yılın aynı ayına göre %15,4 arttı. İhracat, üçüncü çeyrek toplamında ise geçen yılın aynı dönemine göre %8,6 artışla 75,1 milyar dolara ulaştı.

✧ Sektörel kırılımlar incelendiğinde, sanayi ihracatı eylül ayında yıllık bazda %16,8 artışla 18,8 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti ve TİM kayıtlı ihracatın %83’ünü oluşturdu. Sanayi ihracatındaki artış, ağustostaki %9,1'den belirgin şekilde hızlanırken üçüncü çeyrek genelinde de %8,5 artışla 53,8 milyar dolar oldu. Sanayinin alt kırılımlarında en çok ihracat yapan sekiz sektörden yedisinde ihracat artış gösterdi. En yüksek artış %203,3 ile mücevher sektöründe görüldü ve sektörün ihracatı 1.512 milyon dolara ulaştı. Elektrik ve elektronik ihracatı %36,9 artışla 2.063 milyon dolara, kimyevi maddeler ve mamulleri ihracatı %25,0 artışla 3.068 milyon dolara, demir ve demir dışı metaller ihracatı ise %16,8 artışla 1.321 milyon dolara yükseldi. Türkiye'nin en büyük ihracat kalemi olan otomotiv endüstrisi %7,7 artışla 3.940 milyon dolar seviyesinde gerçekleşti ve toplam içinde %17,4 pay aldı. Makine ve aksamları %1,5 artışla 955 milyon dolara, çelik ise %0,5 artışla 1.486 milyon dolara çıktı. Hazırgiyim ve konfeksiyon ihracatı ise %5,4 azalarak 1.406 milyon dolara geriledi.

✧ İstanbul Sanayi Odası Türkiye İmalat Sektörü İhracat Pazarları İklim Endeksi ise ağustostaki 52,7 seviyesinden eylülde 53,2'ye yükselerek son 52 ayın en yüksek düzeyine çıktı. Rapora göre ABD'de üretim beş yılı aşkın sürenin en yüksek hızında artarken, Avrupa'da da genişleme daha geniş bir alana yayıldı.

İstihdam

✦ Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçlarına göre, mevsim etkisinden arındırılmış işsizlik oranı ağustos ayında 0,3 puan azalarak %7,8 seviyesine geriledi. İşsiz sayısı 106 bin kişi azalarak 2 milyon 740 bine indi. İstihdam edilenlerin sayısı 136 bin kişi artışla 32 milyon 507 bine çıkarken istihdam oranı 0,1 puan artarak %48,4 oldu. İşgücüne katılma oranı ise %52,5 ile değişmedi. Genç nüfusta işsizlik oranı 1,1 puan azalarak %13,0'a geriledi. Buna karşılık atıl işgücü oranı, temmuzdaki 1,8 puanlık artışın ardından 0,4 puan daha yükselerek %31,0'a çıktı. Böylece temmuzda işsizlik ve istihdam tarafında görülen bozulma ağustosta kısmen geri alınırken atıl işgücündeki artış sürmüş oldu.

Sanayi Üretim Endeksi

✦ TÜİK verilerine göre Sanayi Üretim Endeksi, ağustos ayında mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış olarak aylık bazda %1,0 azaldı ve üst üste ikinci ay geriledi. Yıllık bazda ise sanayi üretimi %1,9 azalarak üst üste dördüncü ay düşüş kaydetti.

✧ Alt sektörler incelendiğinde, aylık bazda madencilik ve taş ocakçılığı sektörü endeksi %4,1 ve elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımı sektörü endeksi %3,3 artarken, imalat sanayi sektörü endeksi %1,6 azaldı. Yıllık bazda ise madencilik ve taş ocakçılığı %1,7, elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme sektörü %1,3 artarken imalat sanayi %2,5 geriledi. Temmuzda manşetteki yıllık daralma madencilik ve enerji sektörlerinden kaynaklanırken, ağustosta imalat sanayinden kaynaklandı. Ana sanayi gruplarında yıllık bazda en sert düşüş %5,1 ile sermaye malı üretiminde görüldü. Dayanıksız tüketim malı üretimi %4,1, dayanıklı tüketim malı üretimi %1,5 ve ara malı üretimi %0,8 azalırken enerji üretimi %4,4 arttı.

✧ İmalat sanayinin 24 bölümünden dokuzunda üretim yıllık bazda arttı. En güçlü artış %34,3 ile bilgisayar, elektronik ve optik ürünlerde görüldü. Motorlu kara taşıtı imalatı %7,9, elektrikli teçhizat imalatı %6,3 ve rafine petrol ürünleri imalatı %4,7 arttı. Diğer metalik olmayan mineral ürünler %1,5 ve kimyasallar %0,9 ile sınırlı artış kaydederken ana metal sanayi %1,2 geriledi. En sert düşüşler ise diğer ulaşım araçlarında (%26,0), giyim eşyalarında (%16,4) ve makine ve ekipman imalatında (%10,5) görüldü.