Piyasa genişlemekte zorlanıyor
7 Ekim Çarşamba gününden herkese günaydın, Fintables Bülten’e hoş geldiniz.
☑️ BIST 100 günü %0,56 düşüşle tamamladı. Bankacılık endeksi pozitif kalırken sanayi, holdingler ve BIST 100 dışındaki şirketlerde satışlar yoğunlaştı.
☑️ TCMB Başkanı Fatih Karahan, para piyasası ve benzeri fonlardan çıkan tutarın büyük bölümünün mevduata yöneldiğini açıkladı. Fonlardan çıkışların hız kestiğini ve finansal sistemin genelini etkileyen bir sorun görülmediğini belirtti.
☑️ Hazine, dört ve sekiz yıl vadeli tahvil ihalelerinde toplam 87 milyar TL borçlandı. Sekiz yıllık sabit kuponlu tahvilde bileşik faizin %36,40’a ulaşması, enflasyondaki gerilemeye rağmen uzun vadeli risk priminin yüksek kaldığını gösteriyor.
☑️ Wall Street’te şirket kârlarına yönelik güçlü beklentiler S&P 500 ve Nasdaq’ı rekor kapanışlara taşıdı. Buna karşılık petrolün yeniden 100 doların üzerine çıkması ve ABD’nin 10 yıllık tahvil faizinin %5,30 çevresine dönmesi, küresel iyimserliğin gelişmekte olan piyasalara aynı ölçüde taşınmasını zorlaştırıyor.
Okuma süresi: 3 dakika 54 saniye
Ajanda
1️⃣ Eylül ayı Hazine nakit dengesi açıklanacak. Ağustosta 49,8 milyar TL nakit fazlası ve 209,6 milyar TL faiz dışı fazla verilmişti.
2️⃣ Almanya’nın ağustos ayı sanayi üretimi yayımlanacak. Temmuzdaki aylık %1,1’lik düşüşün ardından sınırlı bir toparlanma bekleniyor. Sonuç, Avrupa’daki zayıf üretim görünümü ve Türkiye’nin dış talebi açısından önemli.
3️⃣ Fed’in eylül toplantısına ilişkin tutanaklar açıklanacak. Piyasa, üyelerin enflasyon ve faiz artışı riskleri konusunda ne ölçüde ayrıştığına bakacak.

Borsa İstanbul
BIST 100 dün 12.314 puana kadar geriledikten sonra günü %0,56 düşüşle 12.374,26 puandan tamamladı. İşlem hacmi 107,1 milyar TL’ye gerilerken BIST 30 %0,49, holding endeksi %0,81 ve sanayi endeksi %1,21 değer kaybetti. Bankacılık endeksi ise %0,66 yükselerek pozitif ayrıştı. ASELS, ASTOR, AKBNK, THYAO ve TUPRS hacim sıralamasının ilk beş sırasında yer aldı.
BIST 100 dışındaki şirketleri izleyen endeks %1,13 gerilerken 239 hisse yükseldi, 367 hisse düştü. Bankaların endekse sağladığı destek, piyasanın tamamına yayılan bir risk iştahından çok sınırlı sayıdaki büyük hissede tutunma çabası anlamına geliyor. Sanayi ve daha düşük piyasa değerine sahip şirketlerdeki satışlar ise likidite ve fon pozisyonlanması kaynaklı baskının tümüyle sona ermediğini gösteriyor.
Bu sabah itibarıyla dolar/TL 49,20, Brent petrol 100,5 dolar, ons altın 4.139 dolar ve Bitcoin 84.100 dolar seviyelerinde işlem görüyor. Brent’in yeniden 100 doların üzerine çıkması, enerji maliyetleri açısından dünkü rahatlamanın kalıcılaşmadığını gösteriyor. Altın ve Bitcoin’de ise gece saatlerine göre geri çekilme görüyoruz.

Fon çıkışları
TCMB Başkanı Fatih Karahan, 28 Ağustos sonrasında para piyasası ve benzeri fonlardan ciddi çıkış yaşandığını, yurt içi yatırımcılara ait tutarın önemli bölümünün mevduata geçtiğini söyledi. Aynı dönemde ticari ve tasarruf mevduatındaki artış 800 milyar TL’yi aştı. Döviz cinsi fonlardan çıkan paranın bir bölümü döviz tevdiat hesaplarına yönelse de mevduat tercihinin mevcut TL payıyla uyumlu kaldığı belirtildi. Yatırım fonları da hesaba katıldığında finansal sistemdeki TL payı %61-61,4 bandında yatay seyrediyor.
Paranın mevduata geçmesi, fon çıkışlarının dövize veya sistem dışına yönelen geniş çaplı bir güven kaybına dönüşmediğini gösteriyor. TCMB bu süreçte repo ihale tutarlarını artırdı, bankaların borçlanma limitlerini 10 katına çıkardı ve bazı teminatların iskonto oranlarını %10’a düşürdü. TL zorunlu karşılıklarda bloke tutulan bölüm azaltılırken tahvil alımları da hızlandırıldı. Amaç fon tasfiyelerinin para piyasası fonlarına ve TLREF’e yayılarak kısa vadeli faizlerde yeni bir şok yaratmasını engellemekti. Kalıcı normalleşmenin ölçüsü ise mevduata geçen paradan çok fon iadelerinin, ödeme takviminin ve Borsa İstanbul’daki piyasa genişliğinin nasıl ilerleyeceği olacak.
Atıştırmalıklar
📉 TCMB, enflasyonun ardından dün yayımladığı Fiyat Gelişmeleri Raporu'nda, dezenflasyonun ivme kaybetmekle birlikte devam ettiğini ve temmuzdan itibaren enflasyonun ana eğiliminde yeniden gerileme başladığını değerlendirdi. Kira ve eğitim gibi kalemlerdeki katılık ile yüksek enerji fiyatları ise faizlerin daha uzun süre yüksek kalmasına yol açan başlıca unsurlar arasında. Brent’in yeniden 100 doların üzerine çıkması bu riskin devam ettiğini gösteriyor.

💵 TÜFE bazlı reel efektif döviz kuru eylülde 0,45 puan artarak 105,45’e yükseldi. Üretici fiyatları bazlı endeks de 101,62’ye çıktı. Bu hareket TL’nin nominal olarak değer kazandığını değil, yurt içi fiyat artışının ticaret ağırlıklı kur sepetindeki yükselişin üzerinde kaldığını gösteriyor. İthal enflasyon açısından destekleyici olan bu tablo, maliyetlerinin önemli kısmı TL olan ihracatçılar için rekabet baskısı yaratabilir.
📊 Hazine, dört yıl vadeli TLREF’e endeksli ve sekiz yıl vadeli sabit kuponlu tahvillerle toplam 87 milyar TL borçlandı. Sekiz yıllık tahvilde bileşik faiz %36,40’a ulaştı. Kısa vadeli fonlama koşulları gevşerken uzun vadeli borçlanma maliyetinin yüksek kalması, piyasanın enflasyon ve kamu finansmanı risklerinde hızlı bir normalleşme fiyatlamadığını gösteriyor.
🌍 S&P 500 günü %0,6 yükselişle 7.818,93 puandan, Nasdaq ise %0,4 artışla yeni rekorundan tamamladı. Buna karşılık küçük şirketleri izleyen Russell 2000 %0,6 geriledi. Yani ABD’de de yükselişin ana taşıyıcısı genel ekonomik iyimserlikten çok güçlü kâr beklentilerine sahip büyük teknoloji ve altyapı şirketleri oldu.
🛢️ Petrol bu sabah yeniden yükseliyor. Meksika Körfezi’ndeki üretim bölgelerine yaklaşan fırtına ve Husilerin Suudi Arabistan’a yönelik saldırıları arz riskini artırırken Orta Doğu’dan yükselen sevkiyatlar hareketi sınırlıyor. Hürmüz’e ek olarak Babülmendep çevresindeki gerilim de enerji ve navlun fiyatları üzerindeki risk primini canlı tutuyor.
Şirket Haberleri
ASELS - Yurt dışındaki son kullanıcılara elektronik harp, elektro-optik, arayıcı başlık, keşif ve gözetleme, haberleşme ve silah sistemlerinin ihracatı için toplam 157,9 milyon dolarlık sözleşmeler imzaladı. Sözleşmeler döviz bazlı sipariş birikimini desteklemeye devam ediyor.
TRALT - İngiltere’deki Koza Ltd. iştirakinin tasfiyesi için yapılan başvuru hakkında şirket lehine özet karar verildi ve tasfiye talebi kabul edildi. Bununla birlikte tasfiye memurunun atanması, esas karar ve olası istinaf başvurusu henüz sonuçlanmadı. Çanakkale Karapınar altın-gümüş projesinde ise ÇED olumlu kararı iki ayrı mahkeme tarafından iptal edildi. Şirket kararları Danıştay’a taşıyacak.
KLYPV - ABD pazarına yönelik fotovoltaik ürün ve bileşen üretimi ile satışı yapacak Kalyon Solar Technologies USA’nın kuruluşu tamamlandı. Şirket yeni ortaklığın %51’ine sahip.
AKFGY - Gebze’de geliştirilmesi planlanan lojistik deponun, küresel bir e-ticaret şirketinin Türkiye operasyonlarını yürüten şirkete kiralanması için münhasırlık sözleşmesi imzaladı. Ticari ve hukuki koşullar nihai kira sözleşmesiyle kesinleşecek.