Fonlarda kritik tarih 16 Eylül

28 Eylül Pazartesi gününden herkese iyi haftalar, Fintables Bülten’e hoş geldiniz.

☑️ SPK, tasfiye edilen fonlarda satış talimatlarının nasıl sonuçlandırılacağını açıkladı. 17 Eylül’de verilen bütün talimatlar TEFAS tarafından iptal edildi. Bu yatırımcılar son açıklanan fiyattan ödeme alamayacak. Fon varlıkları satıldıktan sonra kalan para, yatırımcılara fondaki payları oranında dağıtılacak.

☑️ BIST 100 cumayı %0,09 yükselişle 12.899 puandan kapattı. Fonlara tasfiye için altı ay verilmesi, satışları zamana yaymayı kolaylaştırıyor. Bu süre piyasayı rahatlatabilir ancak yatırımcıların ödeme takvimi henüz belli değil.

☑️ ABD’de 10 yıllık tahvil faizi %5,18’i, 30 yıllık faiz %5,47’yi gördü. Buna rağmen S&P 500 haftayı %1,21, Nasdaq %2,06 yükselişle bitirdi. Şirketlerin kârlarını büyüteceği beklentisi, yüksek faize rağmen hisselere alıcı getiriyor. Faizler yüksekken kâr beklentileri gerilerse bu dengeyi korumak zorlaşabilir.

☑️ Trump, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı yedi gün içinde yeniden açma teklifini reddetti ancak görüşmelerin sürmesini beklediğini söyledi. ABD yönetimine göre cuma gecesi boğazdan 22 milyon varil petrol geçti. Geçişlerin artmasıyla petrol 100 doların altına inse de taraflar henüz kalıcı bir anlaşmaya varmış değil.

Okuma süresi: 3 dakika 56 saniye

Ajanda

1️⃣ Japonya Merkez Bankası’nın son toplantısının tutanakları yayımlanacak. Japonya’da uzun vadeli tahvil faizleri yükselirken bankanın tahvil alımları konusunda ne düşündüğüne bakacağız.

2️⃣ ABD’de Dallas Fed imalat endeksi açıklanacak. Üretimin seyri kadar, şirketlerin maliyetleri fiyatlara ne ölçüde yansıtabildiği de önemli olacak.

3️⃣ Katar’ın arabuluculuğunda ABD ve İran arasında yeni dolaylı görüşmelerin başlaması bekleniyor. Hürmüz’den geçiş koşulları, İran petrolüne yönelik yaptırımlar ve nükleer program konusunda tarafların anlaşması gerekiyor.

Fonlarda hangi talimat tasfiyeye kaldı?

SPK bu sabah fon talimatlarının durumuna açıklık getirdi. Normal valör sürecine yalnızca 16 Eylül ve öncesinde TEFAS’a ulaşan ve olağan şekilde işleme alınabilen emirler dahil edildi. Bu tarihlerde verilen ancak fonun temerrüdü ya da fiyat açıklamaması nedeniyle tamamlanamayan emirler de tasfiyeye dahil edilecek.

17 Eylül’de verilen bütün alım ve satım talimatları TEFAS tarafından iptal edildi. Önceki düzenlemede 17 Eylül saat 13.30’a kadar verilen talimatlara ilişkin bir sınır vardı. Bu da aynı fiyat valörüne tabi emirlerin nasıl sonuçlandırılacağı konusunda belirsizlik yaratmıştı. SPK’nın açıklamasına göre fonlar o gün TEFAS işlemlerine tamamen kapatıldığı için, 17 Eylül’deki talimatların hiçbiri normal süreçte gerçekleşmeyecek.

17 Eylül’de satış emri veren yatırımcının alacağı tutar, talimat verdiği anda ekranda gördüğü fiyat üzerinden hesaplanmayacak. Fonun varlıkları nakde çevrilecek ve kalan para, yatırımcılara katılma payları oranında ödenecek.

16 Eylül ve öncesinde emir vermiş olmak da tek başına normal valörde ödeme almak için yeterli olmuyor. Fonun temerrüdü veya fiyat açıklamaması nedeniyle sonuçlanmayan satışlar tasfiyeye dahil edilecek. Talimat tarihiyle birlikte emrin TEFAS’a ulaşma zamanı ve gerçekleşip gerçekleşmediği önem taşıyor. 

Haftaya Girerken Arka Plan

BIST 100 cuma gününü 12.899 puandan kapatırken işlem hacmi 99,6 milyar TL oldu. Endeksteki %0,09’luk yükselişe rağmen piyasanın geneli için rahatlamak erken. Fon ödemelerinin başlamasının yanında, alımların ne kadar yayıldığına da bakmak gerekiyor. Tasfiye satışları zamana yayılsa bile talep birkaç büyük hissede toplanırsa, alıcısı sınırlı diğer hisselerde işlem yapmak zor olmaya devam edebilir.

Haftaya başlarken dolar/TL 48,96, Bitcoin 84.700 dolar civarında. Brent petrol cumayı 97,5 dolardan, ons altın ise 4.285 dolardan kapattı. Petrolün 100 doların altına inmesi Türkiye’nin enerji faturası açısından olumlu. Rahatlamanın devamı için Hürmüz’de geçişlerin düzenli hale gelmesi ve görüşmelerden kalıcı bir sonuç çıkması gerekiyor.

Açıklanacak Veriler

Türkiye’de salı günü ekonomik güven endeksi, çarşamba günü işsizlik oranı ve dış ticaret dengesi açıklanacak. Perşembe eylül ayı imalat PMI verisini alacağız. TCMB’nin aynı gün yayımlayacağı haftalık verilerde fon stoklarına ve mevduatın seyrine bakacağız. Yabancı işlemleriyle rezervlerdeki değişim de izlenecek.

BIST endekslerinin yeni bileşimleri 1 Ekim’de geçerli olacak. BIST 100’deki 27 giriş ve çıkış nedeniyle, endeksi takip eden portföylerin çeyrek sonunda yapacağı işlemler artabilir. Fon tasfiyeleriyle aynı döneme denk gelen bu işlemler, özellikle alıcının ve satıcının sınırlı olduğu hisselerde fiyat hareketlerini büyütebilir.

ABD’de salı günü JOLTS açık iş sayısı açıklanacak. Çarşamba PCE enflasyonu ve ikinci çeyrek büyümesinin üçüncü tahmini gelecek. Cuma ise istihdam raporu var. Fed açısından ücret artışları ve işsizlik oranı da belirleyici olacak. Önceki aylara ilişkin revizyonlar, iş gücü piyasasının yönüne dair değerlendirmeyi değiştirebilir.

Atıştırmalıklar

⚖️ Fon soruşturmasında 45 firma ve 19 fon üzerindeki malvarlığı ve para hareketlerine yönelik tedbirler kaldırıldı. Başsavcılık, SPK ve ilgili kurulların yeni değerlendirmeleri sonrasında bu kararı aldı. Gerçek kişiler hakkındaki tedbirler ise devam ediyor. Soruşturma sürerken, bu kararı fonların tasfiye ve yatırımcılara ödeme sürecinden ayrı değerlendirmek gerekiyor.

🛢️ Trump, İran’ın Hürmüz teklifini reddetse de yeni görüşmelere kapıyı açık bıraktı. ABD yönetimi cuma gecesi boğazdan 22 milyon varil petrol geçtiğini söylüyor. İran ise kalıcı normalleşme için yaptırımların kaldırılmasını istiyor. Geçişlerin artması arz endişesini hafifletebilir ancak petrol piyasasının rahatlaması için bu akışın düzenli biçimde sürmesi gerekiyor.

📈 ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi geçen hafta %5,18’e, aynı vadeli reel faiz %2,85’e çıktı. Her ikisinin de 17 baz puan yükselmesi, hareketi yalnızca enflasyon endişesiyle açıklamayı zorlaştırıyor. Büyüme beklentileri ve tahvil arzının yanında, yatırımcının uzun vadeli borç vermek için istediği ek getiri de faizleri yukarıda tutabiliyor.

⚖️ S&P 500 haftayı %1,21, Nasdaq %2,06 yükselişle kapatırken Russell 2000 %0,80 geriledi. Yüksek faizler şirketleri farklı etkiliyor. Büyük teknoloji şirketlerinde kâr büyümesi beklentisi alımları desteklerken, küçük şirketlerde borcu çevirmenin maliyeti daha fazla hissediliyor. Bu fark yükselişin yayılmasını sınırlıyor.

🤝 ABD ile Çin, her iki yönde 30 milyar dolarlık hassas olmayan ürün için daha elverişli tarifeler üzerinde çalışacak. Kritik mineraller ve yapay zekâ konusunda da yeni bir diyalog mekanizması kurulacak. Kapsamlı bir ticaret anlaşması için henüz erken. Şirketlerin üretim ve tedarik kararlarını etkileyen teknoloji kısıtlamalarıyla ihracat kontrollerinde belirsizlik sürüyor.

🥇 Ons altın geçen haftayı yaklaşık 4.285 dolarda bitirdi. Yüksek reel faiz ve güçlü dolar altın için baskı yaratıyor. Merkez bankalarının rezervlerini çeşitlendirmesi ve kamu borcuna ilişkin endişeler ise daha uzun vadeli talebi destekliyor. Jeopolitik gerilim sürerken altının her gün yükselmesini beklememek gerekiyor. Nakit ihtiyacı ve alternatif getiriler de fiyatı etkiliyor.